Hicri ilk dört asır boyunca vaiz ve kıssacıların hadis ilmi açısından bir takım olumsuzluklara sebebiyet verdikleri, hadis rivayetlerinde dikkatli ve titiz davranmadıkları ve hatta bunlardan bazılarının hadis uydurdukları tarihi bir gerçek olarak karşımıza çıkmaktadır. Tespitlerimize göre vaiz ve kıssacılar arasında hadis uyduranların sayısının azlığına rağmen, bunların cami, mescid ve sokaklarda halk kesimleriyle iç içe bulunmaları, ayrıca mezhep ve meşreplerine uygun düşen her türlü haberin yayılmasında da önemli rolleri sebebiyle, toplumun dini hayatının şekillenmesinde olumsuz tesirleri büyük olmuştur. Belki de vaiz ve kıssacıların etkilerini, sosyal hayattaki olumlu ya da olumsuz katkılarını esasen bu noktada aramamız gerektiği kanaatindeyiz...