Bu eserimizde, Kur'an-ı Kerim'in muhtevasının eşsiz zenginlik ve genişlikte olduğunu ortaya koymaya; ilgili konuda yapılan pek çok tespit, tercih ve tasnifi ayrıntılarıyla ifade etmeye; son tahlilde, bu tasnifleri analiz ederek temel konuları sıralamaya çalıştık.

Burada hemen belirtelim ki bu konuyu incelemedeki temel gayemiz, Kur'an'ın muhtevasına dair tasnifleri tek tek alarak değerlendirmektir. Bir bakıma muhteva analizi olup, bütüncül bir bakış açısıyla Kur'an-ı Kerim'in konu çeşitliliğini, içerik zenginliğini, Mekki ve Medeni Surelerin temel muhtevalarını, amaç ve araç konularını tespit etmektir. Bu konuları ayrıntılarıyla anlatmak veya incelemek değildir.

Çalışmamızın temel amacı ise, 'Kur'an'ın Ana Konuları veya Temel Muhtevası'na dair İslam düşünce ve tefsir geleneğindeki mevcut tasnifleri belirlemek ve değerlendirmektir. Bu temel amacın bir gereği ve sonucu olarak, mevcut literatürden istifade ederek diğerlerinden farklı bir tasnif ve bakış açısı ortaya koymaktır.