Türk edebiyatında modern anlamda kısa öykünün de kurucusu sayılan Samimpaşazade Sezai, Sergüzeşt adlı romanında Tanzimat döneminde Kafkasya'dan kaçırılarak İstanbul'a getirilip satılan bir kızın yaşamını anlatır. İlk satıldığı evin hanımı tarafından Dilber adı verilen kız, hor görüldüğü, ezildiği için o evden kaçar; ancak yeniden eski sahiplerine verilir; yaşamı boyunca birkaç kez esir olarak satılır. Farklı evlerde farklı yaşam biçimleri içinde Dilber'in başından geçenlerin işlendiği Sergüzeşt, tanzimat edebiyatının romantizmden gerçekçiliğe yöneldiği dönemde yazılmıştır. Bu nedenle her iki akıma da has dil ve biçem özelliklerini yansıtır.